• https://www.facebook.com/%C3%87erkes-Haklari-Inisiyatifi-1720870914808523/
  • https://twitter.com/CerkesHaklari
Ziyaret Bilgileri
Aktif Ziyaretçi2
Bugün Toplam120
Toplam Ziyaret696699
Döviz Bilgileri
AlışSatış
Dolar7.61987.6503
Euro8.94908.9849
Semerkew
Mustafa Saadet
mustafa.saadet@yahoo.com
ÇALIŞTAY (LEJEN XASE) İZLENİMLERİ
18/03/2019

Adığe Bze Xase / ABX (Çerkes Dil Derneği) tarafından 14-17 Mart 2019 tarihleri arasında Konya/Ilgın İhsaniye köyünde yapılan çalıştay hakkındaki izlenimlerimi aktarmayı görev sayarak bu yazıyı kaleme alıyorum.

 Çalıştay, Natırbıy Xable’de dernek tarafından yapımı tamamlanan kültür evinde kusursuz olarak icra edildi. Yemeklerin güzelliğinden bahsedip yazıyı uzatmak istemiyorum, yapan marifetli ellere teşekkür ediyorum. Ayrıca, dilin korunması ve ileri seviyelere çıkarılması için komisyonlarca yapılan çalışmalar da, yazının kapsamına sığmayacak kadar hacimli olduğundan ve ayrıca dernek  tarafından yayınlanacağından yazı kapsamında değildir.

 Beğeni toplayan 2 konudaki izlenim ve görüşlerimden söz etmek istiyorum.

 1-    Çalıştaya 11 ayrı ülkeden katılımcılar iştirak etmiş olup farklı ülkelerde yaşayan kişilerin beyan ve fikirlerini kapsayan son derece yararlı fikir birlikteliği sergilenmiştir. Yaşlı Thamateler (87 yaşına varan) tecrübelerini yaşadıkları olayları vurgulayarak, yapılan hataların tekrarlanmamasının ve birlikteliğin sağlanmasının, önceliğimiz ve vaz geçilmezliğimiz olduğunu önemle belirtmişlerdir. Ayrıca, politik arenada birlikte ve tek vücut olarak yer almanın önemine işaret edilmiştir. 11 ülke temsilcisinin ABX’nin çalışmaların takdir etmesi en büyük güç kaynağımız olmuştur.

Almanya’dan gelen katılımcı, 18-19 Ekim 2019 tarihlerinde Nuremberg’te yapılacak 2. Uluslararası Çerkes Konferansı’nda önemli kararların alınacağını ifade ederek, katılım daveti yapmıştır.

Turistik amaçlı olarak, Ilgın’ın dağ otelinde kalan 40-50 kişilik Rihaniye ve  Kfar Kama’lı Çerkesler 16 Mart 2019 tarihli gece oturumuna katılarak, çalışmaları takdir ettiklerini, bundan böyle kültür merkezinde kalacaklarını, çocuklarının tatil ve eğitimi için burayı tercin edeceklerini ifade etmişlerdir.

2-    Üzerinde durmak istediğim 2. konu, Konya yöresinde ikamet eden gençlerin geliştirdiği oyun stilidir. Köyün gençleri sergiledikleri oyun biçimleri ile beğeni kazandılar. Oyunlarımızı farklı biçimlerde oynamakta çok başarılı idiler. Aşırı yüksek sesli olmadan yeni ve anlamlı sözlerle “Dejıv” geleneğini Habze’ye uygun biçimde yaptılar. Harekelerinde hiçbir abartı olmadan aşırı bir gösteri çabası içinde olmadan modern bir biçimde “Ceg” yaptılar. Konya’daki arkadaşlarının düğününe katılmaları nedeniyle geç saatlerde düğüne katılan bir gurup da aynı biçimde yeni oyun stilleri, Pşıne ve akardiyon çalma şekilleri ile büyük beğeni topladılar. Gençlerin bu yeni tarzlarının kaynağını araştırdığımda; hepsinin Üniversite talebeleri olduğunu, bir kısmının yüksek tahsilini bitirmiş meslek sahibi gençler olduğunu öğrendim. Yıllardır “önce iyi bir eğitim, sonra merak edilen konularda (Spor, folklor….gibi) çalışmanın gerektiği fikrimin bu gençler tarafından uygulandığını gördüm ve mutlu oldum. (40-50 sene önceleri köylerde yapılan düğünlerde “phacıc’ denilen tahtaya sopalarla vurularak yapılan ritim şeklinin değiştirilmesi,  tahtanın parçalanmasının, oyuncuların ayakkabılarının çıkarılarak oyun oynanması şeklindeki artık alay konusu yapılan uygulamaların yapılmaması memnuniyet vericidir. Örnekleme yapmak gerekirse “tamtamvari“ çalgı aletleri ve anlamsız sözlerle yapılan dejıvlar yerine,  güzel ve anlamları olan sözlerle yapılan dejıv şekli ile “Gılugılucu” uygulamalardan uzaklaşılmış olması  takdire şayandır.)

 Gençlerin bir şikayeti, dejıv’de geçen kelimelerin anlamlarını bilmemeleri idi. Zira anadillerini unutmuşlardı. Bu durum üzücü olmakla birlikte telafi edilebilecek bir husustur. Dil, bir durumun, düşüncenin, emelin hareketlerle ifadesidir. Bu da vücut dilidir. Gençler ne demek istediklerini vücut dilleri ile bizlere anlatmıştır. Başarılarının devamını bekliyoruz.

 Önceki yazılarımda belirttiğim gibi, nerede unutulmuş bir oyun şekli, yeni bir Wored , Ğıbze, vb... varsa bu gençlerin bilgisine sunularak onların yeni yorumları ile folklorumuzun zenginleştirilmesi ve arşivlenmesi herkese düşen zorunlu ve önemli bir görevdir. 

 Gecede, Murat Özden, Mehmet Yıldız, Saim Sezgin,  Kamuran Çolak    Munir Şhagouc tarafından icra edilen yeni şarkılar ve enstrümantal sunumlar ile gençlere   örnek olundu. Değerli Thamate Fathi Racap’ın, unutulmuş ağız mızıkası  ile çaldığı lirik Çerkes oyun havaları ayrı bir renk kattı.

Çalıştayı düzenleyen, katkıda bulunan bütün kurumlar ve kişiler sonsuz  övgü ve teşekkürü fazlası ile hak etmiştir.

Saygılarımla, 



686 kez okundu. Yazarlar

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapmak için tıklayın

Yazarın diğer yazıları

SAFLARI SIKLAŞTIRALIM MI? - 16/09/2020
Kanaatimce, bu ayrışmaların giderilmesi için bütün İslam ülkelerinin gerçek din bilginlerinden oluşturulacak bir kurul tarafından doğru İslamiyet esaslarının belirlenmesi yerinde olacaktır.
YENİ PARTİ KURMALAR VE BEKLENTİLER - 12/09/2020
Gösterilen bu bireysellik ve egoizim yapılmamış olmasaydı alınan 17 bin oyun kat kat fazlası alınır, Türkiye’nin siyasi arenasında yerini alır ve partiler içinde ittifak yapılması gerekli parti konumunda olurdu.
ENERJİMİZİN VE POTANSİYELİMİZİN BİR NOKTAYA YÖNLENDİRİLMESİ GEREKİYOR - 23/05/2020
Bu hususta çok tenkit edilmeme rağmen, “Sürgün Hükümeti” oluşturularak , konunun siyasi karaktere dönüştürülmesi halinde Uluslararası Kuruluşlar nezdinde (Bilhassa Birleşmiş Milletler) makes bulacağı kanaatindeyim.
CORONA VE EĞİTİM - 29/03/2020
Geldiğimiz noktada 65 yaş üstü oda hapsindedir ve diğer yaştakiler dışarıya mecbur kalmadıkça çıkmamaktadır. Bu durumun, ilgili kardeşlerimizin dilimizi öğrenmesine ve kaybolmamasına katkıda bulunacağı şüphesizdir.
BİR YAZI, BİR ANI - 02/12/2019
Temennim odur ki bu hemşerimizin, sahip olduğu altın damlatan kalemini Musa’nın asası gibi kullanması ve çıkartacağı harika yazılarla bizleri mahcup etmesidir.
OLUMLU GELİŞMELERDEN, SOMUT NETİCELERE VARMAK LÂZIM - 27/05/2019
Farklılıklarımızı bir kenara koyup birlikte hareketle, İstanbul’da 50.000, Türkiye genelinde 500.000 kadar oy potansiyeline ulaştığımızda, milletvekillerimizin mecliste sesi daha gür çıkacaktır.
Siyaset Bilincimizin 2. Test Tarihi: 31.03.2019 - 05/03/2019
Hangi parti sempatizanı olursak olalım İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı için Doğan Duman’ı tercih edelim.
Adığe Bze Xase/ABX (Adığe Dil Derneği)’nin Büyüme Hızı - 30/11/2018
Adığe Bze Xase; 1864 yılından beri dumura uğrayan yeni icatları isimlendiremeyen Çerkes Dilinin geliştiricisi ve koruyucusu olmaya devam edecektir.
Hilafet Makamının Fiili, Şer-i ve Hukuki Durumu - 27/08/2018
Günümüzde hilafetin bir Müslüman ülke başkanının veya kralının uhdesinde bulundurulması imkansızdır. Zira, diğer iki semavi din, Musevilik ve Hıristiyanlığın yoğun çabaları ile Müslüman ulusların milliyetçilik duyguları ön plana çıkmıştır.
 Devamı
ÇOĞULCU TV
adigebze I-II
Nükte!

KISSADAN HİSSE

-Moğollar Buhara’yı kuşattıklarında, uzun süre şehri teslim alamadılar. Cengiz Han Buhara halkına bir haber gönderdi: Silahlarını bırakıp bize teslim olanlar güven içinde olacaklar, ama bize direnenlere asla eman vermeyeceğiz.

-Müslümanlar İki gurup oldu: Bir gurup; asla teslim olmayalım, ölürsek şehit, kalırsak Gazi olur, Şeref’imizle yaşarız dediler. Öbür gurup ise; kan dökülmesine sebep olmayalım, sulh iyidir, hem silah, hem de sayı olarak onlardan azız, gücümüz onlara yetmez, dediler ve teslim oldular.

-Cengiz Han, silah bırakanlara; teslim olmayanlara karşı bize yardımcı olun, galib geldiğimizde şehrin yönetimini size bırakalım dedi. Böylece İki müslüman gurup savaşmaya başladılar. Moğollar’ın da yardımı ile, teslim olanlar galib geldi. Savaştan sonra Cengiz Han teslim olanların silahlarının alınmasını ve kafalarının kesilmesini emretti. Sonra meşhur sözünü söyledi: “Eğer güvenilir olsalardı, bizim için kardeşleri ile savaşmazlardı. Kardeşlerine bunu yapanlar, yarın da bize yapar.”

 

Site İçi Arama

 

Google Site

 

Üyelik Girişi