• https://www.facebook.com/%C3%87erkes-Haklari-Inisiyatifi-1720870914808523/
  • https://twitter.com/CerkesHaklari
Ziyaret Bilgileri
Aktif Ziyaretçi3
Bugün Toplam270
Toplam Ziyaret626231
Döviz Bilgileri
AlışSatış
Dolar5.74385.7669
Euro6.37606.4016
Semerkew
Mustafa Saadet
mustafa.saadet@yahoo.com
ÇALIŞTAY (LEJEN XASE) İZLENİMLERİ
18/03/2019

Adığe Bze Xase / ABX (Çerkes Dil Derneği) tarafından 14-17 Mart 2019 tarihleri arasında Konya/Ilgın İhsaniye köyünde yapılan çalıştay hakkındaki izlenimlerimi aktarmayı görev sayarak bu yazıyı kaleme alıyorum.

 Çalıştay, Natırbıy Xable’de dernek tarafından yapımı tamamlanan kültür evinde kusursuz olarak icra edildi. Yemeklerin güzelliğinden bahsedip yazıyı uzatmak istemiyorum, yapan marifetli ellere teşekkür ediyorum. Ayrıca, dilin korunması ve ileri seviyelere çıkarılması için komisyonlarca yapılan çalışmalar da, yazının kapsamına sığmayacak kadar hacimli olduğundan ve ayrıca dernek  tarafından yayınlanacağından yazı kapsamında değildir.

 Beğeni toplayan 2 konudaki izlenim ve görüşlerimden söz etmek istiyorum.

 1-    Çalıştaya 11 ayrı ülkeden katılımcılar iştirak etmiş olup farklı ülkelerde yaşayan kişilerin beyan ve fikirlerini kapsayan son derece yararlı fikir birlikteliği sergilenmiştir. Yaşlı Thamateler (87 yaşına varan) tecrübelerini yaşadıkları olayları vurgulayarak, yapılan hataların tekrarlanmamasının ve birlikteliğin sağlanmasının, önceliğimiz ve vaz geçilmezliğimiz olduğunu önemle belirtmişlerdir. Ayrıca, politik arenada birlikte ve tek vücut olarak yer almanın önemine işaret edilmiştir. 11 ülke temsilcisinin ABX’nin çalışmaların takdir etmesi en büyük güç kaynağımız olmuştur.

Almanya’dan gelen katılımcı, 18-19 Ekim 2019 tarihlerinde Nuremberg’te yapılacak 2. Uluslararası Çerkes Konferansı’nda önemli kararların alınacağını ifade ederek, katılım daveti yapmıştır.

Turistik amaçlı olarak, Ilgın’ın dağ otelinde kalan 40-50 kişilik Rihaniye ve  Kfar Kama’lı Çerkesler 16 Mart 2019 tarihli gece oturumuna katılarak, çalışmaları takdir ettiklerini, bundan böyle kültür merkezinde kalacaklarını, çocuklarının tatil ve eğitimi için burayı tercin edeceklerini ifade etmişlerdir.

2-    Üzerinde durmak istediğim 2. konu, Konya yöresinde ikamet eden gençlerin geliştirdiği oyun stilidir. Köyün gençleri sergiledikleri oyun biçimleri ile beğeni kazandılar. Oyunlarımızı farklı biçimlerde oynamakta çok başarılı idiler. Aşırı yüksek sesli olmadan yeni ve anlamlı sözlerle “Dejıv” geleneğini Habze’ye uygun biçimde yaptılar. Harekelerinde hiçbir abartı olmadan aşırı bir gösteri çabası içinde olmadan modern bir biçimde “Ceg” yaptılar. Konya’daki arkadaşlarının düğününe katılmaları nedeniyle geç saatlerde düğüne katılan bir gurup da aynı biçimde yeni oyun stilleri, Pşıne ve akardiyon çalma şekilleri ile büyük beğeni topladılar. Gençlerin bu yeni tarzlarının kaynağını araştırdığımda; hepsinin Üniversite talebeleri olduğunu, bir kısmının yüksek tahsilini bitirmiş meslek sahibi gençler olduğunu öğrendim. Yıllardır “önce iyi bir eğitim, sonra merak edilen konularda (Spor, folklor….gibi) çalışmanın gerektiği fikrimin bu gençler tarafından uygulandığını gördüm ve mutlu oldum. (40-50 sene önceleri köylerde yapılan düğünlerde “phacıc’ denilen tahtaya sopalarla vurularak yapılan ritim şeklinin değiştirilmesi,  tahtanın parçalanmasının, oyuncuların ayakkabılarının çıkarılarak oyun oynanması şeklindeki artık alay konusu yapılan uygulamaların yapılmaması memnuniyet vericidir. Örnekleme yapmak gerekirse “tamtamvari“ çalgı aletleri ve anlamsız sözlerle yapılan dejıvlar yerine,  güzel ve anlamları olan sözlerle yapılan dejıv şekli ile “Gılugılucu” uygulamalardan uzaklaşılmış olması  takdire şayandır.)

 Gençlerin bir şikayeti, dejıv’de geçen kelimelerin anlamlarını bilmemeleri idi. Zira anadillerini unutmuşlardı. Bu durum üzücü olmakla birlikte telafi edilebilecek bir husustur. Dil, bir durumun, düşüncenin, emelin hareketlerle ifadesidir. Bu da vücut dilidir. Gençler ne demek istediklerini vücut dilleri ile bizlere anlatmıştır. Başarılarının devamını bekliyoruz.

 Önceki yazılarımda belirttiğim gibi, nerede unutulmuş bir oyun şekli, yeni bir Wored , Ğıbze, vb... varsa bu gençlerin bilgisine sunularak onların yeni yorumları ile folklorumuzun zenginleştirilmesi ve arşivlenmesi herkese düşen zorunlu ve önemli bir görevdir. 

 Gecede, Murat Özden, Mehmet Yıldız, Saim Sezgin,  Kamuran Çolak    Munir Şhagouc tarafından icra edilen yeni şarkılar ve enstrümantal sunumlar ile gençlere   örnek olundu. Değerli Thamate Fathi Racap’ın, unutulmuş ağız mızıkası  ile çaldığı lirik Çerkes oyun havaları ayrı bir renk kattı.

Çalıştayı düzenleyen, katkıda bulunan bütün kurumlar ve kişiler sonsuz  övgü ve teşekkürü fazlası ile hak etmiştir.

Saygılarımla, 



483 kez okundu. Yazarlar

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapmak için tıklayın

Yazarın diğer yazıları

BİR YAZI, BİR ANI - 02/12/2019
Temennim odur ki bu hemşerimizin, sahip olduğu altın damlatan kalemini Musa’nın asası gibi kullanması ve çıkartacağı harika yazılarla bizleri mahcup etmesidir.
OLUMLU GELİŞMELERDEN, SOMUT NETİCELERE VARMAK LÂZIM - 27/05/2019
Farklılıklarımızı bir kenara koyup birlikte hareketle, İstanbul’da 50.000, Türkiye genelinde 500.000 kadar oy potansiyeline ulaştığımızda, milletvekillerimizin mecliste sesi daha gür çıkacaktır.
Siyaset Bilincimizin 2. Test Tarihi: 31.03.2019 - 05/03/2019
Hangi parti sempatizanı olursak olalım İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı için Doğan Duman’ı tercih edelim.
Adığe Bze Xase/ABX (Adığe Dil Derneği)’nin Büyüme Hızı - 30/11/2018
Adığe Bze Xase; 1864 yılından beri dumura uğrayan yeni icatları isimlendiremeyen Çerkes Dilinin geliştiricisi ve koruyucusu olmaya devam edecektir.
Hilafet Makamının Fiili, Şer-i ve Hukuki Durumu - 27/08/2018
Günümüzde hilafetin bir Müslüman ülke başkanının veya kralının uhdesinde bulundurulması imkansızdır. Zira, diğer iki semavi din, Musevilik ve Hıristiyanlığın yoğun çabaları ile Müslüman ulusların milliyetçilik duyguları ön plana çıkmıştır.
Hudeybiye Anlaşması ve Bir Hadis Hükmünün Yorumu - 19/08/2018
O kadar ki, Hz. Muhammed, Allah’ın resulü olduğunu belirten ibarenin anlaşma metninden çıkarılması isteğine dahi rıza göstermiştir.
Şark-ı Karip Çerkesleri Temin-i Hukuk Cemiyeti’nin Bildirgesinin 97 Yıl Sonra Yorumu - 12/07/2018
Bugüne geldiğimizde, 24 Haziran 2018 genel seçimleri neticesinde TBMM’de Çerkes etnisitesinden bahsedecek temsilcimiz yoktur. Netice itibariyle ismimizi zikredecek siyasetçimiz olmadığı için fiilen siyaset arenasında da olamayacağız.
Örneklerden , Düşünceye - 26/06/2018
Bireysel kahramanlarımız çok fedakarlıklarda bulunmuşlar ve çoğu canlarını esirgememiştir. Fakat, etkinlikleri bireysel kaldığından toplumsal bir başarıya ulaşılamamıştır.
Üzüntümüz Katlanıyor - 24/01/2018
Şehitlerimizin ana dilleri ile radyoda, televizyonda baş sağlığı mesajları yayınlamak, o dili bilenlerin daha istekli ve vefakarca vatanlarını savunmalarını özendirmez mi?
 Devamı
ÇOĞULCU TV
adigebze I-II
Nükte!


ANDIMIZ

Andımız, Danıştay 8. Daire'nin kararıyla okullara tekrar dönüyormuş. 
Küçücük çocuklara sabah içtiması yapıp and okutmak zaten başlıbaşına bir sorun da; ırkçı bir içeriğin tüm topluma dayatılması daha büyük bir sorun. 
İlla okunacaksa Çerkeslerin gerçekliğine uyan format şudur: 

Çerkesim, doğruyum, çalışkanım,

İlkem: küçüklerimi korumak, büyüklerimi saymak, yurdumu, yurttaşlarımı özümden çok sevmektir.

Ülküm: yükselmek, ileri gitmektir.

Yücelttiğim tüm değerler adına,

Halkımın ve insanlığın hayrına bir yolda yürüyeceğime ant içerim.

Varlığım adalet ve özgürlük mücadelesine armağan olsun.

Ne mutlu bu yolda gidenlere!

Site İçi Arama

 

Google Site

 

Üyelik Girişi